logo

Bodrum’da Kıyı Kullanımı ile İlgili Sorunlar…

Bodrum Belediyesi tarafından düzenlenen, “Nasıl bir plaj istiyoruz?” toplantısında konuşma yapan, Bodrum Ticaret Odası Başkan Yardımcısı İbrahim Akkaya’nın sorunun tespiti ve çözüm önerileri sunumunu, okurlarımızla paylaşmaya değer bulduk.

Bodrum Ticaret Odası Başkan Yardımcısı İbrahim Akkaya’nın dile getirdiği sorun ve çözüm önerileri ;

SORUNUN TARAFLARI Bodrum yarımadasının her bölgesinde hizmet vermekte olan öncelikle otelcilerimiz, yeme-içme mekanlarımız, çeşitli diğer işletmelerimiz, konut sitelerimiz ve kıyıya komşuluğu olmayan konutlarda yaşayan yazlıkçı veya yerleşik hemşehrilerimiz veya konaklama tesislerinde kalıp farklı plajları tecrübe etmek isteyen misafirlerimizi ilgilendiren çeşitli kıyı kullanımı sorunları yaşamaktayız.

YASALAR Anayasamız, Kıyı Kanunumuz ve İmar Kanunumuza göre; kanunla belirlenen yerler hariç (limanlar, askeri tesisler vs) kıyılar bütün yurttaşların ve misafirlerimizin kullanımına açıktır, kişi, kurum ve işletmelerin kullanımına özgülenemez. Kıyılar devletin hüküm ve tasarrufu altında olmakla birlikte bu tasarruf ancak yasalara uygun kullanıla bilinir. Yani kiraya konu edilemez, özgülenmiş kullanıma izin düzenlenemez.

KIYI ve SAHİL ŞERİDİ Aslında Kıyı ve Sahil kavramlarının birbirine karıştırılarak kullanıldığını görmekteyiz. KIYI; kıyı kenar çizgisi ile suyun karaya ulaştığı yer arasındaki alan olup genellikle kumsal ya da kayalık olmaktadır. Suyun kara ile birleştiği yerin kıyı kenar çizgisine çok yakın olması durumuna dar kıyı denilmekte. Kıyı kenar çizgisinden karaya doğru ilk 50 mt ve ikinci 50 mt ye de sahil şeridi denmektedir. Birinci 50 metrede herhangi bir yapılaşma mümkün değil iken ikinci 50 mt reye ilişkin özel imar koşulları bulunmaktadır. Birinci bant yerleşik yerlerde daha da dar hatta sıfır olabilmektedir.

DOLGU ALANLARI Sahil şeridi ve kıyı bandı sıfır olan ancak dolgu ile elde edilmiş alanlarımızda mevcuttur. Buraların hukuku da aynen Kıyılarda olduğu gibi ancak yasa ile belirlenen kullanımlar için dolgu yapıla bilinir, başka türlü yapılmış olanlar ise kişilerin kullanımına özgülenemez. Yani izinsiz dolgu alanlarının kaldırılması esas iken kaldırılıncaya kadar kullanımı kamuya açık olmalıdır. Bu ifadeler hukukçular için özensiz tarifler olsalar da yurttaşların anlayacağı açıklıktadır.

SORUNLARIN ÇÖZÜMÜNÜ KİM TAKİP EDECEK Aşağıda sayacağımız sorunların çözümü farklı idareler nezdinde takip edilecek işlemleri gerektirse de; Kamu idaresi kurum, kuruluş ve uygulamaları ile bir bütündür, yurttaş için muhatap ilk merci olan Bodrum Belediyesidir. Sorunun muhatabı hangi kurum olursa olsun yurttaşlar konuya akılcı bir çözüm getirilmesini için gerekli düzenlemelerin yapılmasını ya da bu düzenlemelerin yapılabilmesi için diğer kurumlar nezdinde gerekli takiplerin yapılmasını kendi Belediyesinden bekleyecektir.

KIYI ve SAHİLLERİMİZİ NASIL KULLANIYORUZ

Bodrum yarımadasında belli başlı kıyı kullanımları;

  • Güneşlenme Platformu; genellikle dar kıyı alanı olan ve kayalık sahil şeridinin bir şekilde düzeltilmesi, karada ya da deniz üstünde bir konstrüksiyon ile platform yapılması veya denizin doldurulup üstünün kullanılması.
  • İskeleler; çoğunlukla otel, lokanta, plaj işletmesi, konut siteleri az sayıda da kişilerin kullanımına özgülenmiş, denize girme, güneşlenme, gündüz veya gece ya da hem gündüz hem gece masa sandalye için kullanma amaçlı çeşitli ölçülerde iskelelerimiz mevcuttur.
  • Kıyı ve Sahil Şeridine Şemsiye-Şezlong Konulması; çoğunlukla arkasındaki arsa ya da binada kurulu olan otel, lokanta, konut sitesi tarafından ya da işletmeciler tarafından şemsiye, şezlong konulması bunların kullanımının şezlong bedeli ya da yeme içme zorunluluğu getirilerek ücretlendirilmesi yolu ile kullanımlar.  
  • Masa-Sandalye Atılması; gündüz yukarıda sayılı kullanımlar sonrası ya da yalnızca günün belli saatlerinde veya bütün gün gölgelikli ya da gölgelik olmaksızın, açık alan veya açılır kapanır alanlarda yeme içme mekânları işletilmesi.
  • Kıyıya Ulaşım Yolu, Rekreasyon Alanı, Spor Alanı ve Otopark olarak kullanım; otel ve konut sitelerinin çoğunun kullanımları buna örnektir.
  • Halk Plajları;
  • Su Sporları İçin Kullanım;
  • Günlük Tur Tekneleri ve Özel Teknelerin Kıyı ve İskele Kullanımları;
  • Bina ve sair yapı yapılarak kullanım

KIYI ve SAHİL KULLANIMI ile İLGİLİ SORUNLARMIZ

KIYI ve SAHİL ŞERİDİNİN KULLANIMININ BİR YOLLA SINIRLANDIRILMASI

Yasalarımızın açıkça emrettiği gibi bu alanların yurttaşlar tarafından kullanımları kanunla sayılan haller dışında sınırlandırılamaz. Ancak bu kullanımlar bir turizm kenti olan Bodrum’un, Türkiye turizminin ve dolayısıyla kamunun menfaatinin aleyhine olamaz.

İmar planları arazi kullanımlarımızın anayasasıdır. Arkası Turizm Tesis alanı olarak planlanmış bir yerin kıyı ve sahillerinde güneşlenme alanlarının, şemsiye, şezlong, gölgelik ihtiyaçlarının karşılanması, gerekli olan duş, tuvalet altyapısının kurulması, gerekli ulaşım yollarının ve park alanlarının planlanıp yapılması ve buraların bakım ve temizliğinin yapılması esas olarak kamunun yani Bodrum Belediyesinin yükümlülüğünde olmalıdır.

OYSA, Belediyenin bu yükümlülüğünü yerine getirmediğini ya da getiremediğini görüyoruz. Bunun yerine arkasındaki işletmenin sözü edilen donanımları ve hizmetleri sağlayıp bu alanları kullananlardan doğrudan ya da dolaylı olarak bir menfaat elde etmek yoluna gitmektedir. Maliyenin de bu durumu kullanım kabul edip Kira benzeri Ecrimisil tahakkuk ettirmesi konuyu daha da karmaşık hale getirmektedir. Aslında yasaların amir hükümlerinin tersine, zımnen de olsa kamu idareleri sahil ve kıyıları arkadaki mülkiyetlerin bir parçası olarak görmektedir. Bu kabul, birçok zahmete katlanan işletmelerin Kıyı ve Sahil şeridini kullananlara karşı tavrının haklı gerekçesini oluşturmaktadır.

Konut sitelerinin ve plaj işletmelerinin de benzeri gerekçeler ile Kıyı ve Sahil kullanımlarından aynı gerekçeler ile menfaat elde ettikleri ve hatta bazı yerlerde kıyı ve sahillere ulaşımın engellendiği görülmektedir.

Lokanta-Kafe Olarak Kullanımlar, İskeleler ve Özel Plajlar ile ilgili olarak karmaşık bir durum ile karşı karşıyayız. Çok vakit almamak ve kolay anlaşılmasını sağlamak için örneklersek; Gümüşlük lokantaları, Türkbükü İskeleleri ve ÖZEL Plajlar, mevcut yasalara aykırılık teşkil etmekle birlikte, Bodrum markası ile ilgili ve çoğunlukla A-Plus denen ekonomik kesimin ve medyatik turistlerimizin kullandığı alanlardır. Çevreye saygılı, estetik, konulan kurallara uygun işletmeler korunmalıdır.

Çözüm Önerimiz;

Kısa Vadede;

Her bölgede mevcut olan Halk Plajlarının şemsiye, şezlong, gölgelik, duş, WC eksikleri giderilmeli, temizlikleri ve bakımları Belediye tarafından eksiksiz yapılmalıdır. Buralarda hizmet veren Belediye personeli bakımlı ve eğitimli olmalıdır.

Halk plajlarının geceleri işletmeler tarafından kullanılması önlenmeli, insanların gece de kullandığı alanlar aydınlatılmalı ve temizliği takip edilmelidir.

Deniz yüzeyindeki şamandıralar bilen kişiler tarafından yerleştirilmeli ve su sporları alanları ve deniz araçlarının kullanacağı alanlar net olarak belirlenmelidir.

İşletmeler tarafından bakımı yapılan Kıyılarda geçişler için ve kendi havlusu ile gelecek kullanıcılara belirli bir alan bıraktırılmalıdır.

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yürütülen İzinli İskele, Kıyı kiralaması ve MUÇEV benzeri kıyı yönetimi uygulamalarına karşı kurumsal tedbirler alınmalıdır.

Uzun Vadede;

Bütüncül kıyı kullanım planları hazırlanmalı ve kıyıların tamamının yönetimi belediye tarafından yapılan planlamaya uygun olarak yapılmalıdır.  Arkadaki mülkiyetin kıyı/sahil üzerinde bir tasarruf hakkı olmadığı kabulü ile ancak bu alanların donatılarının sağlanması ve bakımlarının sürdürülebilir bir mekanizmaya kavuşturulması gereklidir. Bunun için de alim olmaya gerek yok Örnek KOS da var.

Lokanta-Kafe Olarak Kullanımlar, İskeleler ve Özel Plajlar ile Türkbükü İskeleleri ve ÖZEL Plajlar gibi ÖZELLİK ARZ EDEN alanlar ile ilgili olarak Bodrum Belediyesi en kısa zamanda bu tür alanların tespitini yapıp, nasıl yönetileceğini belirleyen bir yönetmenlik çıkarmalıdır.

YÜKSEK ECRİMİSİL; Antalya, Alanya, Çeşme ve benzeri turizm merkezlerinin tersine dar kumsal bandı, kayalık kıyılar ve taşlık sahillere sahip olan Bodrum’da, özellikle, Güneşlenme Platformu, Kıyı ve Sahil Şeridine Şemsiye-Şezlong Konulması, Kıyıya Ulaşım Yolu, Rekreasyon Alanı, Spor Alanı ve Otopark olarak kullanımları için yazılan Ecrimisil bedellerinin yüksekliği esas tepkilerin sebebi olmaktadır. Özellikle ticarete konu olamayan ancak gerisinde verilen konaklama hizmetlerinin bir parçası olarak, sahile ulaşma, sahili ve kumsalı güneşlenme amaçlı kullanımlara yüksek Ecrimisil bedeli talep edilmesi idare ve turizmcileri karşı karşıya getirmektedir.

Milli Emlak Müdürlüğü tarafından düzenlenen, 2 Milyon TL mertebesinden başlayan yüzlerce Ecrimisil ödeme emirleri sahiplerini buldu. Orantısız ve hayatın doğal akışına uygun olmayan bu tahakkuklar birçok işletmenin ticari faaliyetlerinin aksamasına sebep olmuştur.

“idarenin izni dışında kullanılan Kamu malları” nın işgal edilmiş oldukları dönemleri için işgalcilerden alınan ceza mahiyetindeki bedel anlamına gelen ECRİMİSİL, aslında kıyı kentlerinde özellikle de Bodrum’ da kumsalların ve sahildeki kamu mallarının idaresi şekline dönüştü. Ecrimisil aldıktan sonra kullanıma son vermesi gereken idare bunun yerine 30-40 yıldır aynı yerlere Ecrimisil salmak yolunu seçmektedir.

Kamu İdaresinin bıraktığı boşluğu dolduran İŞLETMECİYİ cezalandırmak, akla ve hayatın doğal akışına uygun değildir. Yerleşik nüfus, ikinci konut sakinleri ve eğlenmeye gelenler arasında çeşitli anlaşmazlıkların olması beklenen sonuçlardandır. Antalya gibi kitlesel turizm devi ile rekabet şansı olmayan Bodrum’un turistik işletmelerine sahip çıkması gerekir. İdarenin işletmelerimize karşı haksız uygulamalarına OH OLSUN diyemeyiz.

Kıyıların kullanımına yönelik kıyı planları ve uygulamalarda bütünlük ve eşitlik sağlayacak mevzuat düzenlemeleri yapılıncaya kadar Turizmcilerin mağdur edilmesinin ve Bodrum turizminin zarar görmemesinin önlenmesi için başta kamu yöneticilerinin ve kamuoyunun ilgisini ve desteğini talep ederiz.

Saygılarımızla,

Share
#

SENDE YORUM YAZ

10+6 = ?

gaziantep escort