200 bin TL ve üzerindeki para transferlerinde açıklamalı beyan zorunluluğunun yeni yılda başlaması bekleniyordu. Reuters’a dayalı haberlere göre uygulama ileri bir tarihe ertelendi.
Yeni yılda başlaması beklenen, 200 bin TL ve üzerindeki para transferlerinde gönderim nedeni ve (bazı işlemlerde) paranın kaynağına ilişkin açıklamalı beyan düzenlemesinin, “üzerinde bir süre daha çalışılacağı” gerekçesiyle ileri bir tarihe ertelendiği bildirildi.
Ne Geliyordu, Ne Ertelendi?
Sözcü’nün aktardığına göre MASAK’ın tebliğ çalışması kapsamında; EFT, havale ve nakit işlemlerde belirli tutarların üzerinde “işlemin mahiyeti” için beyan/ açıklama mekanizması öngörülüyordu. Taslak metinde; bankaların EFT ve havalelerde işlem türü seçenekleri sunması, “diğer/bireysel ödeme” gibi genel seçenekler seçilirse en az 20 karakter açıklama istenmesi; nakitte ise kademeli biçimde “Nakit İşlem Beyan Formu” uygulaması düzenlenmişti.
Taslakta Yer Alan Kademeler
MASAK Genel Tebliği metninde özetle şu eşikler yer alıyor:
Elektronik transfer ve havalelerde işlem mahiyetinin beyanı için seçenekler; “diğer/bireysel ödeme” seçilirse en az 20 karakter açıklama
Nakit işlemlerde 200 bin TL ile 2 milyon TL arası (dahil): seçenekler ve “diğer” seçilirse en az 20 karakter açıklama
2 milyon 1 TL ile 20 milyon TL arası (dahil): Nakit İşlem Beyan Formu
20 milyon TL üzeri: formun dayanak belgelerle daha detaylı doldurulması
Reuters’a Dayalı İddia: Yılbaşında Yürürlüğe Girmedi
CNBC-e ve Mynet Finans’ta yer alan Reuters kaynaklı bilgiye göre, tebliğin yılbaşında yürürlüğe girmediği ve uygulamaya ilişkin çalışmaların süreceği ifade edildi.
Kamuoyunda Bilgi Kirliliği Riski
Bazı yayınlarda düzenlemenin “yürürlükte” olduğu yönünde haberler de yer aldı. Bu nedenle en net tablo için MASAK/Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yürürlük ve uygulama takviminin resmi bir açıklamayla netleştirilmesi, bankaların da müşteri ekranlarındaki yeni alanlar ve işlem akışları konusunda standart bir bilgilendirme yapması beklenir.
Mevzuata Dayalı Kısa Değerlendirme (Editör Notu)
Bu tür düzenlemeler, suç gelirlerinin aklanması ve terörizmin finansmanıyla mücadelede izlenebilirliği artırmayı hedefler; ancak “beyan” yükümlülüğünün kişisel veri güvenliği, işlem reddi riskleri ve günlük ticari akışa etkisi (örneğin gayrimenkul, araç alım-satımı, inşaat/tedarik ödemeleri) açısından uygulama rehberinin ayrıntılı ve yeknesak olması kritik önemdedir.
