Başkan Aras’a ve Başkan Mandalinci’ye: Yüzer Platform Çok Güzel, Peki Fatura Nerede?
Bodrum’un sıcağı yetmezmiş gibi bu yaz susuzluğu da rekor kırdı. Sonra bir baktık şapkadan beyaz güvercin gibi “denizden içme suyu üretme mucizesi”yle tanıştık.
Adı da pek havalı: Ozmos.
Güneş enerjisiyle çalışan yüzer bir platform; deniz suyunu arıtıyor, içme suyu haline getiriyor. Gerçi bu konuda da şeffaflık yok henüz; kullanma suyu mu içme suyu mu? Net değil! Belediye başkanları gururla anlatıyor, sosyal medyada “dünya bizi konuşuyor” tadında videolar dönüyor.
İyi, hoş da…MUSKİ’nin görevini neden Bodrum Belediyesi yükleniyor? sorusundan bir başlıyor Bodrum halkı ve
birçok detayı merak ediyor:
Bu işin faturası nerede?
“Yapılmış, olmuş, siz evinizde akan suyu içmeye bakın!” mı? Denecek kamuya?
Evet, Bodrum’da su kıymetli.
Su kesintileri, tanker sıraları malum. Yeni bir çözüm denemesi elbette olumlu. Fakat bu işler sadece “görsel sunum” ve “hava atma” meselesi değil. Hele ki işin içinde belediye, yani halkın parası, vergisi, kamusal güveni varsa…
Konuya dair birçok yayın yapıldı. Ücreti peşin ödenmiş tv yayınları da mevcut. Ama bana göre yapılan bir röportaj çok öndeydi: Levent Evkuran tarafından şirketin sahibi Muhammet Çoplan ile gerçekleşen ve Bodrumbülten.com ‘da yayında olan röportaj. Çünkü bir tek burada maliyet konusu soruldu, konuşuldu. “HİBEYMİŞ! Bir bardak arıtma suyunda milyon milyon dolarlık fırtına” başlıklı yazıyı okumanızı öneririm. Maliyet detayları ile ilgili önemli bilgilere yer veriliyor yazıda.
Biz de birkaç temel soruyu ısrarla soralım. Belki duyan olur:
-Bu yüzer platform tam olarak kaç milyon liraya mal olacak?
-Borçları ile anılan Bodrum Belediyesi bu projeye şimdiye dek ne kadar para aktardı? Bu kaynağı nereden buldu?
-Özel sektör katkı sağladıysa, hibeyse karşılığında ne alacak?
-Belediye proje için ihaleye çıktı mı? İhale varsa detaylarını açıklar mısınız? Kaç şirket katıldı? Kim elendi, kim kazandı?
-Şirket bu platformu kaç yıl işletecek, sonra ne olacak?
-Arıtılan suyun litresi kaça mal oluyor? Ve daha önemlisi: Bu su Bodrum halkına ücretsiz mi, ücretli mi sunulacak?
Yani ortada harika bir çözüm varsa, harika bir şeffaflık da beklenir, değil mi?
Şirket var, deneyim yok(!)
Biraz araştırınca bahsi geçen şirketi internette kendi sundukları verilere baktığınızda web sitelerinden şu bilgilere ulaşabilirsiniz:
Projenin arkasındaki şirket: Blue Hybrid Solutions Enerji A.Ş.
Kuruluş tarihi: Ocak 2025.
Yani daha mürekkebi kurumamış bir şirket. Buna rağmen kamuda hayli büyük bir işe soyunmuş. Daha önceki hangi projeleri hangi proje ortaklarını referans gösterdiler sitelerinde bu bilgilere ulaşamadım o nedenle bunu da böylece sormuş olalım: Bu şirketin Bodrum’un su sorununa merhem olacağına dair inancımızı güçlendirecek referans projeleri nelerdir?
Kurucu ortaklardan biri Muhammet Çoplan. Şirketin web sitesinde kendisinin “14 yıllık enerji sektörü deneyimine sahip makine mühendisi” olduğu yazıyor.
Ama bu 14 yılda nerede çalıştı? Hangi projelerde görev aldı? Hangi firmalarda ne pozisyonlarda bulundu? Kamuya açık bir bilgi yok. Sormak ayıp mı?
“Enerji sektörü” deyip geçmeyelim. Bu işler boru değil. Yatırım, planlama, mühendislik, maliyet yönetimi, çevre etki değerlendirmesi… Hepsi ağır sorumluluk. “14 yıllık tecrübe” diyorsanız, kamu da sorar: Hangi 14 yıl, nerede geçti bu 14 yıl?
Kafamızda su değil, soru kaynıyor!
Teknolojik bir çözüm sunmak iyidir. Ama şeffaflık olmadan teknoloji, sadece dekor olur. Süslü bir fon, altında ne olduğunu kimsenin bilmediği bir dekor.
Kamuoyunun bu projeye dair öğrenmek istediği başka sorular da var:
-Platformun deniz yaşamına etkisi test edildi mi?
-Günde kaç ton su arıtılacak?
-Arıttığı tuzu şimdi ne yapıyor? Yarın ne yapacak?
-Hangi mahallelerde bu su kullanılabilir? Ulaştırma ağı nasıl olacak?
-Su kalitesi bağımsız bir kurumca test edilecek mi?
Ve en önemlisi:
Bu proje “örnek” mi olacak, yoksa “emsal” mi?
Yani yarın başka sahil kentlerinde de aynı sistemler kurulursa, bu model mi esas alınacak?
Eğer öyleyse, cevap bekleyen sorular sadece Bodrum halkının değil, tüm Türkiye’nin meselesi.
Son Söz:
Bir “ilk”e yakışan açıklık nerede?
Bodrum Belediyesi “dünyada bir ilk” diyor. Belki öyledir. Ama o zaman biz de şunu diyelim: O halde şeffaflıkta da “bir ilk” olun.
Tüm sözleşmeleri açıklayın. İhaleyi, maliyeti, süreci paylaşın.
Şirketin geçmişini, yöneticilerinin özgeçmişini, halka açık hale getirin.
Arıtılan suyun bedelini, dağıtım koşullarını, kimin ne kazandığını şeffafça ortaya koyun.
Aksi halde bu proje (böyle olsun hiç istemeyiz) “denizden su çıkardı ama kamu güveninden çaldı” diye hafızalara kazınır.
Ve unutmayın:
Denizden tuzu arıtmak marifet değil, milletten bilgiyi arıtmak ise büyük tehlike.
Haydi selametle…