Kabul edelim dostlar… Bodrum’un o canım “eski Ege kasabası” ruhu ile vahşi rant ve plansız büyüme sarmalı arasındaki sıkışmışlığı artık bir sır değil.
Ayrıca yine net bir şekilde farkına varalım ki; bu sıkışmışlığın, bu çaresizliğin ana sebebi bizzat yönetimin vizyonsuzluğudur.
Gelin, Bodrum’un sırtındaki bu ağır yükü, halının altına süpürülenleri sakin sakin, tane tane konuşalım:
Kimliksizleşme ve “Her Şeyci” Olma Tuzağı
Bir turizm destinasyonu herkesi aynı anda mutlu edemez, etmemelidir.
Bodrum artık bir karar vermek zorunda:
Milyarderlerin mega yat bağladığı bir lüks merkezi mi, İngiliz işçi sınıfının bütçe dostu tatil rotası mı, İstanbullu beyaz yakalının yazlık kolonisi mi, yoksa yerlinin ve emeklinin sakin limanı mı?
Karar vermezse ne mi olur?
Hepsine aynı anda “evet” derseniz; lüks arayan altyapısızlıktan kaçar, bütçe dostu tatil arayan pahalılıktan kaçar, emekli gürültüden kaçar.
Geriye sadece elinde patlayan dev bir “hiçlik” kalır. İşte tam da bu yüzden, bugün İngiltere’den tek tek iptal edilen uçuşları biri yazarken bulur kendini, öteki de hayretle okurken!
Ama “Neden?” diye arkasını araştırana koskoca kentte zor rastlanır.
Altyapının “Romantizmi” Öldürmesi
Ege romantizmi dediğiniz şey; musluktan su akmadığında ya da o keskin kanalizasyon kokusu sahil şeridini sarıp mola verdiğinde biter. Bodrum yılları, “Nasıl olsa doğal güzelliği var, ne yapsak satıyor” denilerek, tabiri caizse mirasyedi bir evlat gibi yönetilerek harcanmış. Bugün gelinen yolun taşları o günlerden döşenmiş.
Peki, neydi o gözden kaçırılan, görülmek istenmeyen kriz?
Trafik, susuzluk ve bitmeyen inşaat tozları artık birer “sezon aksaklığı” değil, Bodrum’un yeni normali haline geldi. Sosyal medyada fırtınalar koparan o “Bodrum pahalılığı” meselesi aslında bir buzdağı. Asıl mesele fiyat/performans dengesizliği! İnsanlar parası neyse ödemeye hazır olabilir; ancak karşılığında kaos, toz ve çelik üst geçit rüküşlüğü satın almak istemiyorlar.
Kurumsal Akıl Yerine “WhatsApp Grubu” Belediyeciliği
Gelelim madalyonun en acı yüzüne… Kentte gerçekleri yazan, denetim mekanizması haline gelen gazeteci sayısı zaten bir elin parmaklarını geçmiyor. Bir de madalyonun diğer tarafında, Bodrum’un o meşhur “sponsorlu PR ustaları” var!
Gerçek gazeteciler ile bu PR’cıların didişmesi arasında, sahadaki acı gerçekliği tek başına sırtlamaya çalışan halk kalıyor. İşte bu yalnızlık, sistemin çöktüğünün en büyük kanıtıdır.
Yönetim, kronik sorunları çözmek yerine günü kurtaran halkla ilişkiler kampanyalarıyla, sponsorlu içeriklerle “Her şey yolunda, Bodrum çok güzel” imajı çizmeye çalışıyor.
Peki, asıl sorun ne?
Karar alıcılar, şehir planlamasını bilimsel verilere, akademik raporlara ve master planlara göre değil; lobilerin, yani en çok ses çıkaran inşaatçıların ve beach club işletmecilerinin baskılarına göre şekillendiriyor.
Ve günün sonunda o can alıcı cümle tokat gibi patlıyor yüzümüzde: “Bodrum’un en büyük problemi artık eksikleri değil… Eksiklerin normalleşmesi.”
Bir kentte sorunlar kanıksandığı, “Aman ne yapalım, burası da böyle” dendiği an, o kentin geri dönüşü olmayan çöküşü başlamış demektir.
“Eleştiri var, çözüm reçetesi yok” demek için acele etmeyin bence!
Bodrum’un kurtuluşu artık yerel siyaset üstü bir akıl gerektiriyor.
“İdare edelim abi” vizyonunun vadesi çoktan doldu. Acilen şu üç radikal adım atılmak zorunda:
* Turizm ve Yerleşim Master Planı: Bodrum’un taşıma kapasitesi (nüfus, araç sayısı, su tüketimi) acilen bilimsel olarak hesaplanmalı. Bu kapasitenin üzerine çıkılmasını engelleyecek radikal imar ve turizm kotaları getirilmelidir. Kontrolsüz büyümeye “dur” denmelidir.
* Bölgelemeye (Zoning) Geçiş: Eğlence alanları, lüks segment, aile otelleri ve sakin yerleşim bölgeleri bıçakla kesilir gibi birbirinden ayrılmalı; bu sınırlar üzerindeki denetimler tavizsiz, iltimassız uygulanmalıdır.
* İnşaat Yasaklarının Sıkılaştırılması: Turizm sezonundaki inşaat yasağı sadece kağıt üstünde bir formalite olmaktan çıkarılmalı; kentin estetiğini, huzurunu ve doğasını bozan yapılara en ağır, en caydırıcı yaptırımlar kesilmelidir.
Yani dostlar; Bodrum hâlâ direniyor, hâlâ güzel. Ama bu gidişat gidişat değil. Vitrin kırılmadan, o musluklardan tuzlu su bile akmaz hale gelmeden önce bu gerçeklerle yüzleşmek zorundayız.
Kıymayın bu canım memlekete efendiler.
Haydi selametle…
